Prostat kanseri nasıl teşhis edilir?
Yerleşik prostat kanseri olan hastalar genellikle semptomatiktir ve teşhisleri rutin bir rektal inceleme testinden veya PSA testinden sonra yapılır. Genelde en yaygın tümörler bezin çevresinde olurlar bu nedenle üretrayı etkilemez ve üriner semptomlara sebep olmazlar. Bazı üriner semptomlar ortaya çıkabilir bunlar BPH ile veya prostat bezinin büyümesiyle ilgili olabilirler. Büyük boyutlu tümörler üretral, sık idrara çıkmayla, nocturiayla (gece tuvalete çıkma) veya düşük tazyikle sonuçlanabilecek bazı sorunlar yaratabilirler. Hematuria (idrarda kanda) veya hematospermia (menide kan) genellikle pek görülmez ya da ileri boyutta bir rahatsızlığın göstergesi olabilirler.

Brakiterapi nedir?
Brakiterapi radyoaktif kaynakların direkt olarak tümörlü dokunun içine yerleştirildiği bir radyoterapi yöntemidir. Bu tümöre yüksek doz verilirken, diğer normal dokular bundan etkilenmez.

 Prostat kanseri için brakiterapi nasıl uygulanır?
 Prostat kanseri tedavisi için, düşük doz oranında brakiterapi kullanılarak pirinç büyüklüğündeki radyoaktif kaynaklar prostata implante edilir. Bu yöntemin tarihi, geçtiğimiz yüzyılın başına kadar dayanmaktadır. Modern transperineal prostat brakiterapisinin gelişimini, trans rektal utrasonografi, bilgisayar tomografisi ve bilgisayar dosimetrisi kolaylaştırmıştır. Bu teknikler daha geçerli tedavi olanaklarıyla brakiterapi kullanımını geliştirmiştir. Prostat seed implantasyonu tümöre yüksek tümör dozunun iletilmesini sağlar. Seri doz düşer ve çevredeki dokular zarar görmez, bu da ölüm riskinin veya yan etkilerin minimum seviyede tutulmasını sağlar, bu brakiterapiyi erken safhadaki prostat kanseri için önemli bir alternatif ve geçerli bir tedavi seçeneği yapar.

Önceden teşhis mümkün müdür?
 Erken safhadaki prostat kanserinin teşhisi için iki temel yöntem bulunmaktadır: dijital rektal tetkik ve PSA kan testi. Şu anda devlet sağlık güvencesi PSA kan testi için değil sadece dijital rektal tetkik için destek vermektedir. PSA testi hasta tarafından ödenmektedir ve yaklaşık olarak 15-30 Euro tutmaktadır. Dijital rektal tetkik her ne kadar prostat tümörünün teşhisinde büyük önem taşısa da bu tetkikle sadece prostat bezinin büyüklüğü, genel yoğunluğu veya prostatta herhangi bir nodülün olup olmadığı tespit edilebilir. Eğer bu yöntem bir teşhis aracı olarak kullanılırsa pek çok erken safhadaki tümör gözden kaçırılabilir. PSA kan testi kan basıncına karışan protein değerlerindeki münferit değişiklikleri ölçer. Erken safhadaki prostat kanseri vakalarında yükselen PSA değerleri görülebilir. Yine de prostat dokusundaki diğer iyi huylu değişiklikler PSA değerlerinin yükselmesine neden olabilir, bu nedenle daha ileri düzeyde bir tetkik gerekebilir. Prostattaki kanserli hücreler biyopsiyle kesin olarak tespit edilebilir. Prostat kanseri asıl olarak ağır ilerleyen bir kanser türüdür ve 45 yaşından sonra her erkeğin yıllık olarak görüntülü bir tetkik yaptırması gerekmektedir. Eğer genetik etkenler de söz konusu ise tetkiklere daha erken yaşta başlanmalıdır.

PSA nedir?
PSA protein değerini ölçen bir kan testidir (Prostate Specific Antigen). Bu protein prostat tarafından üretilir, kana karışır ve her zaman kanda düşük değerlerde bulunabilir. Bu kan testi prostat kanserinin erken teşhisi için çok önemli tetkiklerden birisidir. 4 ng/ ml normal sınırlar içinde bir değerdir fakat yine de bir doktor tarafından değerlendirilmelidir.

 Kalıcı seed imlantasyonu hangi hastalara uygulanabilir?
  Kalıcı seed implantasyonu erken safhadaki prostat kanseri hastaları için uygulanmaktadır. Kanser henüz prostat bezinin dışına taşmamış olmalıdır. En son tedavi kararı doktorunuza danıştıktan sonra verilmelidir.

 Kalıcı seed imlantasyonunun avantajları nelerdir?

Radikal prostatektomiyle kıyaslandığında kalıcı seed implantasyonunun avantajları nelerdir?
Yakın zamandaki bilgilere göre, klinik sonuçlar benzerdir. Seed implantasyonunun, daha az ve daha az şiddetli yan etkisi olması gibi bir avantajı vardır. İdrar yapamama vakasının olması ihtimali %1 'den bile azdır ve iktidarsızlık vakası yaklaşık %20 civarındadır. Bu değerler radikal prostatektomiye göre önemli oranda düşük değerlerdir.

Prostat biyopsisi nasıl uygulanır?
Biyopsi, pozitif bir dijital rektal tetkikten ve yüksek PSA değerinden (4 ng/ ml) sonra uygulanmalıdır. Yüksek PSA değerleri elde edildiği taktirde biyopsiden önce ikinci bir test yapılarak bu sonucun doğruluğu kanıtlanmalıdır. Başlangıçta elde edilen değerlerin habis veya selim olduğuna biyopsi sonucunda karar verilir. Biyopsi trans rektal utrason yardımıyla yapılır. Biyopsi iğnesiyle prostattan küçük bir doku parçası alınır ve bu parça daha sonra mikroskopla incelenir. Aynı işlem sırasında çeşitli biyopsi iğneleri ile prostatın değişik bölgelerinden dokular alınır.

Prostat kanseri teşhisi konulmuş bir insana nasıl yardımcı olabilirim?
Prostat kanseri teşhisi, hastanın kendisi, eşi, akrabaları, arkadaşları ve etrafındaki diğer kişilerde korku, sinir, inkar veya çaresizlik gibi hisler uyandırabilir. Bu durum çoğunlukla insanları karmaşık bir psikolojiye sokar ve kişi destek bekler. Hastaya kendisini üzmeden acil destek vermek gerekir. Hastaya nasıl destek verileceğine, hastanın karakteristik kişilik özelliklerinden yola çıkılarak ve hastalığın safhasına bakılarak karar verilebilir. Genellikle hasta karar verme yetisi ve varlığı hiçe sayılmadan destek almak ister. Onu, sorumlulukları ve kendi başına karar verme yetisiyle hala toplumda ve ailenizde önemli bir kişi olduğuna ikna edin. Hastanın yerine getirebileceği sorumluluklarını ondan almayın böylece birey olarak süren varlığını kendisine kanıtlayacaktır. Daha önceki zor durumlarda kazanılan deneyimlerden örnekler verin. İletişim kanallarını açık tutun hem negatif hem pozitif konuları birlikte tartışın. Bu karşılıklı bir destek sağlayacaktır.

 Ben bir akrabası olarak olayın bendeki etkisini nasıl atabilirim?
Ailedeki bir kanser vakası tüm aile üyelerini etkiler. Korku ve çaresizlik hissi gelişir, tüm ortak planlar geçici bir süre askıya alınır. Etkilenmeyen eş, etkilenene mümkün olduğunca çok destek verme sorumluluğu hisseder. Etkilenmeyen eşin diğerine, kendilerini bırakmamaları, yetenekleri ve enerjilerini küçümsememeleri konusunda destek sağlaması çok önemlidir. En önemlisi kendi kişisel ilgilerinizi ciddi alın, zamanınızı rahatlamak ve enerji toplamak için kullanın ve ne zaman yardıma ihtiyacınız olursa aramakta tereddüt etmeyin.